Geplaatst door Yvonne Thijssen | 01 december 2007

Vanaf 2011 moet elke middelbare scholier een maatschappelijke stage lopen. De achterliggende gedachte hierbij is dat deze stage middelbare scholieren in de gelegenheid stelt iets te doen voor een ander om op die manier meer betrokken te raken bij de maatschappij. Het is feitelijk maatschappijleer in de maatschappij. De maatschappelijke stage zal voor alle niveau's van het voortgezet onderwijs verplicht worden en zal voor vwo'ers 72 uur bedragen. Voor  havo-leerlingen wordt het zestig uur en vmbo'ers gaan 48 uur stage doen.

In Oss hebben in het schooljaar 2009-2010 weer veel leerlingen van het Maaslandcollege een maatschappelijke stageplek gevonden. Staat uw vacature voor een maatschappelijke stage nog niet in ons aanbod, of wilt u meer informatie, dan kunt u contact opnemen met de stagemakelaars van Vivaan, Alex van der Heijden en Stanny Weber, via de contactinformatie.

Wat is maatschappelijke stage?

Maatschappelijke stages zijn een vast en verplicht onderdeel van het onderwijs op elke school voor voortgezet onderwijs in Nederland. Ze maken deel uit van het onderwijsprogramma van scholen. Ze zijn er om leerlingen als vrijwilliger ervaringen te laten op doen en te laten leren vanuit de gedachte 'Samen leven kun je leren'. Meer specifiek kan het gaan om doelen als:

• Ontdekken wat er in de maatschappij te koop is
• Leren van vaardigheden op sociaal en communicatief gebied
• Leren dragen van verantwoordelijkheid
• Ervaren wat het betekent om mensen te helpen
• Ervaren wat vrijwilligerswerk is en hoe belangrijk dat is voor alle mensen in onze samenleving.

Bij maatschappelijke stages gaat het altijd om onbetaald vrijwilligerswerk dat leerlingen uitvoeren onder verantwoordelijkheid van de school. Scholen stimuleren leerlingen vaak om zelf naar stageplaatsen te zoeken. Meestal hebben ze (daarnaast) ook een aanbod aan stageplaatsen waaruit leerlingen kunnen kiezen. Ze kunnen veelal gebruik maken van de diensten van vrijwilligerscentrales of vrijwilligerssteunpunten. De stages vinden buiten de school plaats, maar soms biedt de school zelf ook stageplekken binnen de school aan.

Wat is de ruimte voor eigen invulling?

Scholen hebben veel ruimte om stages op hun manier te regelen en om criteria vast te stellen voor wat een 'geschikte' stageplaats is. Hierbij is richtinggevend wat de school met deze stage wil bereiken. Binnen deze context is van het groot belang dat een leerling aan de slag gaan met een stage die hem of haar zinvol lijkt.

Begeleiding van leerlingen vanuit de stageplek en vanuit de school is een wezenlijk deel van de stage. Leerlingen hebben begeleiding nodig en verwachten die ook te krijgen. De school heeft een eigen onderwijsbelang bij maatschappelijke stage vanuit haar visie en doelen en is verantwoordelijk voor een uitvoering door leerlingen die aan haar eisen voldoet. Het gaat hierbij om een aantal uitgangspunten:

• Scholen moeten iedere leerling in totaal minimaal 72 uur (vwo) of 60 uur (havo) of 48 uur (vmbo) maatschappelijke stage laten verrichten. Dit is exclusief de tijd voor voorbereiding en afronding van de stage op school.
• Maatschappelijke stages zijn een onderdeel van het onderwijsprogramma.
• Scholen regelen zelf hoe ze maatschappelijke stages vorm en inhoud geven en in welk leerjaar de stage plaatsvindt. De stage kan ook verdeeld worden over meerdere leerjaren.
• Scholen stellen zelf criteria op waaraan de stage moet voldoen.
• Het is nadrukkelijk niet de bedoeling dat het een soort beroepsgerichte stage wordt, om vaardigheden en competenties op te doen voor een later beroep. Of dat organisaties de maatschappelijke stagiair inzetten als een goedkope arbeidskracht. Een maatschappelijke stage kan een leerling natuurlijk wel enthousiast maken voor een bepaald beroep.
• Maatschappelijke stages zijn vrijwilligerswerk en altijd onbetaald.

Het is in het belang van de school, leerlingen en ouders en van de stagebiedende organisaties om de maatschappelijke stages duidelijk te onderscheiden van beroeps(oriënterende) stages. De website 'Maatschappelijke stage' bevat uitgebreide informatie voor scholen, leerlingen en stagebieders en stagemakelaars: klik hier

MAS op het Maasland College in Oss

In het schooljaar 2008-2009 deden 60 leerlingen van het Maaslandcollege in Oss een maatschappelijke stage bij (vrijwilligers)organisaties. We hebben leuke plekken gevonden bij organisaties die zich met veel enthousiasme bij het Steunpunt hebben aangemeld. Van de ervaringen op twee stageplekken doet Stanny Weber hieronder verslag

Stage bij het Rode Kruis
Drie leerlingen van klas 3 van het Maaslandcollege lopen hun maatschappelijke stage bij het Rode Kruis afdeling het Maasland in Oss. Ik bezoek Rick, Jeroen en Jelte (wiskunde nerd, zegt hij zelf) op hun stageplak, op een woensdagmiddag in januari.

'Kom binnen', zo verwelkomt Corry, die al 20 jaar vrijwilligster is bij de afdeling Maasland van het Rode Kruis, mij hartelijk. 'Kom maar eens kijken naar onze enthousiaste leerlingen', zegt ze.


De leerlingen spelen op dat moment een spelletje joker met een paar oudere dames. 'Hier geleerd!' zegt Rick. 'Van mijn 'Oma' hebben we geleerd hoe je koffie en thee moet inschenken, lepeltje en koekje erbij.'


Al snel staan ze alle drie koffie en thee te schenken voor de 15 deelnemers van de Rode Kruis recreatieve middag. De deelnemers borduren, kaarten, breien en praten over van alles en nog wat. 'Heb jij ook Barack Obama gezien?'


Rick, Jeroen en Jelte vonden de sinterklaasviering bij het Rode Kruis het leukst: 'Mochten we lekker hard werken en oberen. En wat ook leuk is zijn de mensen hier, ze zijn echt gezellig en vertellen leuke verhalen.' Wat het leukst was: 'Die ene vrouw, die tijdens het kerstverhaal gromde, zuchtte en steunde. Ze vond er niets aan!' Wat niet leuk was: 'Toen ik knoeide met koffie''

'Top stage', zeggen de drie nog in koor, 'beter dan op school!'.

Op bezoek bij een taalmaatje
Wie zijn jullie?
'Emilia, ik ben 3e jaar VMBO leerling en ik loop mijn maatschappelijke stage bij bureau Ooverbruggen. Ik help haar met het oefenen van de Nederlandse taal en bij het uitvoeren van de opdrachten die ze krijgt voor haar inburgeringsexamen. Ik ben zoals dat heet haar 'taalmaatje'.'

'En ik ben Claritza. Ik kom uit de Dominicaanse republiek en ik ben nu 2,5 jaar in Nederland. Ik volg de cursus voor het inburgeringsexamen bij Ooverbruggen. Ik ken nog niet veel mensen hier en ik vind het fijn dat Emilia mij af en toe helpt.'


Wat brengt jullie vandaag hier bij elkaar?
Claritza: 'Ik wil mijn zoontje lid maken van de bibliotheek en dan moet ik van alles zeggen aan de balie.' Ze oefent met de woorden: abonnement, abonnement, alstublieft, alstublieft!


Vind je het goed om een maatje te hebben?
Claritza: 'Ja, heel fijn. Ik durf nu meer en het is veel gezelliger. Emilia is heel aardig.'

Is dit een leuke invulling van je maatschappelijke stage?
Emilia: 'Heel apart, het is geen werk, het is gewoon leuk om te doen. Ik ben zelf Pools en woon hier nu 2 jaar en 1 maand. Dus weet ik heel goed dat het best moeilijk is om de taal te leren. Maar omdat ik op school zit heb ik veel vriendinnen.'

Wat doe je als je elkaar niet begrijpt?
Allebei lachend: 'Dan gaan we andere woorden ervoor zoeken. Dat is voor allebei een goede oefening!'

Wat gaan jullie bij de volgende ontmoeting doen?
Claritza: 'Koken, ik ga Emilia leren hoe je Enpanada maakt.'

Wat leer je van je stage?
Allebei in koor: 'Nee, je moet vragen: wat leren wij van elkaar?'
'Van alles. Dingen doen wordt veel gemakkelijker, maar vooral gezelliger. Ik zou nooit alleen gaan!' zegt Claritza. 'We willen ook graag langer contact houden.' (Ze kijken naar elkaar en het lijkt of ze elkaar helemaal hebben gevonden.)


Wat staat er nog op het programma?
Claritza: 'Winkelen, fietsen, samen naar werk voor mij zoeken! Ja, dat zou fijn zijn!'

En aan de balie van de bibliotheek: 'Wat mijn telefoonnummer is….. ???' Claritza kijkt Emilia hoopvol aan, gelukkig staat dat in háár mobiel...

Stanny Weber, 11 februari 2009

Op bezoek bij twee leerlingen in de Dichtersbuurt
BrabantWonen heeft een paar stageactiviteiten aangemeld rond Sinterklaas en Kerstmis, zoals zwarte Piet spelen, ruimtes versieren voor Kerstmis en kerstbomen opzetten. Nadein, taalstagiaire bij Steunpunt oss, ging gewapend met camera op vrijdag 11 december 2009 op bezoek bij twee leerlingen die die dag actief waren in de Dichtersbuurt. Van haar zijn onderstaande foto's en tekst.


Bianca Silvis en Noortje van Leeuwen helpen met het opzetten van kerstbomen in de Dichtersbuurt in Oss, een initiatief van BrabantWonen.


Leuk om te doen, kerstbomen opzetten, maar wel koud... en het was meer 'mannenwerk', vonden ze. Daarom hadden ze minder te doen dan de dagen ervoor. Toen waren Bianca en Noortje druk bezig om de algemene ruimte te versieren in de Ruwaard bij de Ministershof. En hielpen ze kinderen om kerstversieringen te maken in de Zeeheldenbuurt 2.

Stagemarkt in Oss
Op het Maaslandcollege in Oss vond donderdag 28 januari 2010 de eerste stagemarkt plaats, georganiseerd door de stagemakelaars van Vivaan. Leerlingen werden die dag geïnformeerd over de activiteiten van Osse organisaties en instellingen. Er waren verschillende organisaties vertegenwoordigd en leerlingen konden met aanbieders in gesprek over de stagemogelijkheden. Stanny Weber doet verslag.


Als je samen met een vriend of vriendin op stage wilt maakt het niet uit waar je dat gaat doen. Op bekend terrein, bij je eigen sportclub bijvoorbeeld. Of boodschappen doen voor ouderen. Dat kan - en 'dichtbij huis' is ook wel handig. Leuk, interessant maar wat onbekender werk lijkt maar voor een enkeling weggelegd...


Op de stagemarkt konden leerlingen vragen stellen aan de stagebieders. Zien met eigen ogen dat ze welkom zijn en of de werkzaamheden bij hen passen. 'He wat eng ... met een vrouw gezelschapspellen doen, dat lijkt me niks.' Na een praatje met Ria de Vent van Blink leek het de leerling wel wat!


Natuurlijk moeten de leerlingen zich een voorstelling kunnen maken van iets waar ze nog nooit van hebben gehoord. Anders blijven ze massaal kiezen voor boodschappen doen voor ouderen, want dat is bekend, dat is toch dollen in de supermarkt! En dat terwijl Vivaan, steunpunt Vrijwilligerswerk juist de jongeren wil laten zien dat vrijwilligerswerk HOT kan zijn!


Stage op Steunpunt Bernheze
Twee leerlingen van het Maasland College, Michelle Louwrenssen en Laura den Brok, hebben een klus uitgevoerd voor Steunpunt Vrijwilligerswerk Bernheze. Ze hebben in overleg met de consulent een flyer gemaakt die vooral jongeren moet stimuleren om vrijwilligerswerk te gaan doen.

Daarvoor hebben ze eerst flink wat voorwerk verricht! Een zoektocht op Internet leverde de informatie op dat jongeren door de maatschappelijke stage mogelijk nu wel de weg kunnen vinden naar vrijwilligerswerk. En ook dat jongeren zich liever niet binden in tijd, maar aan een klus.

Via Hyves hebben Michelle en Laura vragen over vrijwilligerswerk gesteld aan (50) jongeren in de eigen vrienden- en kennissenkring: Wat vindt je van vrijwilligerswerk? Heb je dat ooit gedaan? Hoe kom je aan vrijwilligerswerk? Zou je ooit vrijwilligerswerk willen doen? Weet je wat het Steunpunt Oss of Bernheze doet?

Uit dit vragenrondje kwam onder andere dat het Steunpunt Vrijwilligerswerk niet bekend is onder jongeren. En dat jongeren vrijwilligerswerk wel leuk lijkt om te doen, maar of ze het gáán doen? Misschien later, maar nu nog niet, is vooral de reactie. De twee meiden hebben het Steunpunt ook suggesties gedaan voor het werven van jongeren voor vrijwilligerswerk.

• Bied vrijwilligerswerk voor twee personen aan. Zodat je het als vrienden op kunt pakken.
• Het beeld wat er nu is van vrijwilligerswerk spreekt jongeren niet zo aan (ze denken aan het bejaardentehuis)
• Plaats (in de flyer) beelden of uitnodigende tekst om bij jongeren minder bekend vrijwilligerswerk te promoten.

Wat zijn wellicht leuke klussen voor jongeren?
Michelle en Laura noemen het actief zijn bij een kinderboerderij, wereldwinkel, dierenasiel of jongerenraad. Of als jeugdtrainer bij sportclubs, redactielid van een jongerenmagazine, van een webredactie. Kinderen begeleiden bij een dansuitvoering, bardiensten doen of als dj werken. Iets doen met gehandicapte jongeren, reisbegeleiding of klusjes bij anderen uitvoeren…

En dan de flyer of folder. Drie dingen vonden zij belangrijk na het vooronderzoek: dat duidelijk is dat er ook korte klussen en af en toe klussen mogelijk zijn. Dat je het als jongeren samen kunt gaan doen. En dat er minder 'oubollige' voorbeelden in staan…

Ze hebben een flyer gemaakt die niet alleen kan worden uitgedeeld door het Steunpunt, maar die ook voor vrijwilligersorganisaties in digitale vorm beschikbaar kan komen. Zodat zij op de achterkant een eigen tekst kunnen zetten.


Goed gedaan, Michelle en Laura!
Petra Mennes, 25 februari 2010